Anasayfa

ander

I
3 anlam değişkeler 1 tanık 40 konum 1 homonim 2 ağız çalışması kaydı
Aynı yazılışta diğer maddeler

Anlamlar

  1. 1

    Ölüden kalan eşya, sahipsiz kalan eşya, soyka.

    Erzurum (Keçek); Gümüşhane (Havsa); Tokat (Çilehane Reşadiye)

  2. 2

    İnsan ve hayvanlara ilenç yerine, sahipsiz kal anlamında*kullanılır: Ander kalsın yaşmağın, göremedim yüzünü.

    Artvin (Uşhum, Er sis Yusuf eli, Şavşat ve köyleri); Bitlis (Ahlat); Erzurum; Gümüşhane (Balıkhisar Şiran); Samsun (Bafra); Trabzon (Mağura Maçka, Beşikdüzü Vakfıkebir, Kalafka); Van

    Ander kalsın yaşmağın, göremedim yüzünü.

  3. 3

    Pis, iğrenç, hantal,*kötü, uğursuz, çirkin, miskin, tembel.

    Artvin (Şavşat köyleri); Erzurum; Gümüşhane (Sobran); Ordu; Rize (Limanköy Çayeli, Bozukkale); Van

Değişkeler

Bu sözün değişkeleri (3)
  • andır (I)(1. anlamda)Amasya, Artvin, Ağrı, Erzincan, Giresun +6
  • andır (l)
  • andil (I)(1. anlamda)Yozgat

Ağız atlası

Atlas verisi yükleniyor…

Canlılık skoru

55/ 100
İl
19
Anlam
3
Tanık
1
Değişke
5
Eşanlam
3
Aile
0

Köken tahmini

Türkçeen olası
Türkçe
61%
Arapça/Farsça
17%
Avrupa dilleri
22%

Şapkalı ünlü (â/î/û), yan yana ünlü, ünsüz çift kümesi ve ünlü uyumu göstergelerinden hesaplanmış kalıp temelli tahmin (etimolojik kesin değil).

Yayılım tipi

Yayılmış19 il

Geniş bölgesel yayılım

İl
19
Compactness
66%
Ortalama uzaklık: 240 km— il merkezleri arası ort. mesafe

Öteki ağız çalışmalarında

  • < Erm. andir (?): şey, adı söylenmeyen nesne; ergin erkeğin erkeklik organı; bk. ayrıca merat || ander gala: gözü çıksın || verdiği mangıra bah - sohdıği andere bah: az verip çok isteyenler hakkında söylenir
    -ErzurumEfrasiyap Gemalmaz, Erzurum İli Ağızları, İnceleme-Metinler-Sözlük ve Dizinler, 1995
  • Uğursuz, sahipsiz, metruk
    RizeGünay Turgut, Rize İli Ağızları, İnceleme-Metinler-Sözlük, 2002

Geçtiği yerler — detay

Gümüşhane6 kayıt
Havsa · Kelkit
Söfker, Harşit bucağı köyleri · Torul
Balıkhisar Şiran
Sobran
Söfker
Söfker
Artvin5 kayıt
Uşhum, Er sis Yusuf eli, Şavşat ve köyleri · Ardanuç
Ardanuç köyleri
Şavşat köyleri
Şavşat köyleri
Şavşat köyleri
Amasya3 kayıt
Merzifon, Zara
Zara
Erzurum3 kayıt
Keçek · Oltu
Giresun2 kayıt
Tirebolu · Keşap
Görele ve köyleri, Kcşap, Piraziz
Ordu2 kayıt
Karakuş bucağı köyleri · Ünye
Rize2 kayıt
Hamidiye · Pazar
Limanköy Çayeli, Bozukkale
Van2 kayıt
Bitlis1 kayıt
Erzincan1 kayıt
Refahiye çevresi
Ardahan1 kayıt
Iğdır ve çevresi · Ardahankaynakta Kars
Iğdır1 kayıt
İğdırkaynakta Kars
Kars1 kayıt
Kızılçakçak Arpaçay, İğdır ve çevresi, Ar dahan
Kayseri1 kayıt
Artmak · Pınarbaşı
Tokat1 kayıt
Çilehane Reşadiye
Trabzon1 kayıt
Mağura Maçka, Beşikdüzü Vakfıkebir, Kalafka
Yozgat1 kayıt
Duzlacık Akdağmadeni