irdelemek
IAnlamlar
- 1
Bir şeyin üzerine fazlaca düşmek, incelemek, araştırmak.
Amasya (Merzifon); Ankara (Sarıoba); Balıkesir (Susurluk); Denizli (Kösten); Giresun (Şebinkarahisar, Alucra, Süme); Gümüşhane (Uluşiran Şiran); Kars (İrişli, Bayburt); Samsun (Çarşamba ve köyleri); Sivas (Koyulhisar); Trabzon
- 2
Bir sözü çok tekrarlamak, üstüne düşmek: Çocuklar anlamadıkları şeyi irdelerler.
Erzurum (Pasinler); Kayseri; Trabzon
- 3
Malatya (Aşudu); Sivas (Deliktaş Kangal, Gemerek, Çöplü)
- 4
Beğenmemek, istememek, nefret etmek.
Çanakkale (Beyçayır)
- 8
Erzincan; Samsun (Çarşamba); Sinop (Boyabat); Sivas (Gürün)
Değişkeler
irdelemek, irdemek (1. anlamı) ve irilemek (II) (1. anlamı) sözünün değişkesidir.
- ındalamak (II)
- indelemek(1. anlamda)Samsun
- irdelemeyh
- irdemek(3. anlamda)Artvin, Erzurum, Kırşehir, Ordu, Çanakkale
- irentelemek(1. anlamda)Nevşehir
ındalamak (II) (Zonguldak)
Ağız atlası
Canlılık skoru
Köken tahmini
Şapkalı ünlü (â/î/û), yan yana ünlü, ünsüz çift kümesi ve ünlü uyumu göstergelerinden hesaplanmış kalıp temelli tahmin (etimolojik kesin değil).
Yayılım tipi
Geniş bölgesel yayılım
Öteki ağız çalışmalarında
- Herhangi bir meseleyi kurcalamak-ErzurumEfrasiyap Gemalmaz, Erzurum İli Ağızları, İnceleme-Metinler-Sözlük ve Dizinler, 1995